Aanbevelingen

Dit hoofdstuk bevat aanbevelingen voor het borgen van de kwaliteit van onderzoekresultaten die via Open Access worden ontsloten. In de aanbevelingen nemen we alloe facetten mee van de kwaliteit van onderzoek die in het model van de inleiding worden genoemd. De aanbevelingen richten zich op vier partijen: de SURFfoundation, de HBO-Raad, Hogescholen en lectoren & onderzoekers.

SURFfoundation

SURFfoundation is de ICT samenwerkingsorganisatie voor het hoger onderwijs en onderzoek in Nederland. SURF streeft ernaar onderwijs en onderzoek te verbeteren met behulp van ICT. Daarbij worden drempels in functionele mogelijkheden, toegankelijkheid en samenwerking zoveel mogelijk weggenomen. Toegang tot kennis, informatie en data is essentieel voor hoger onderwijs en onderzoek. het gebruik daarvan is de basis voor de kennisoverdracht (onderwijs) en kennisontwikkeling (onderzoek). SURFfoundation is uit dien hoofde bij de dicussie over Open Access betrokken. De aanbevelingen aan SURF zijn daarop gericht.

Gebruiken van kwaliteitscriteria

Adviezen:

• Stimuleer het expliciteren van kwaliteitscriteria door in de HBO kennisbank bijvoorbeeld door bij het oploaden van publicaties te eisen dat in een apart veld de door de onderzoeker gehanteerde kwaliteitseisen worden vermeld.

Nemen van kwaliteitsbevorderende maatregelen

SURFfoundation kan de ontwikkeling van innovatieve mogelijkheden op het terrein van kwaliteit en Open Access van onderzoek in het HBO stimuleren. Adviezen:

• Draag zorg voor activiteiten (workshops, studies, pilot-projecten etc.) die als doel hebben alternatieve vormen van kwaliteitscriteria in relatie tot Open Access voor het HBO te ontwikkelen.
  

Prestatiemeting en beoordeling

SURFfoundation kan de ontwikkeling van alternatieve prestatiemetingen in het HBO stimuleren. Adviezen:

• Schrijf een tender uit voor projecten die als doel hebben alternatieve vormen van prestatiemeting voor het HBO te ontwikkelen. Vraag hierbij speciale aandacht voor vormen van impact meting.

Verbeteren van de randvoorwaarden voor onderzoek

• Blijf de discussie over Open Access en kwaliteit in het HBO aanjagen.
• Ga na of een werkgroep danwel community (Special Interest Group) opgezet zou kunnen worden, die tevens de Wiki en haar redactie ondersteunt.
• Verbeter de toegankelijkheid van deze Wiki. Maak het mogelijk dat gebruikers zich zelf kunnen aanmelden.
• Maak de Wiki bekend binnen het HBO.

de HBO-raad

Gebruiken van kwaliteitscriteria

• Stimuleer en faciliteer de dialoog over de inhoudelijke kwaliteitscriteria voor onderzoek.
• Neem in het Validatiekader van de VKO op dat de hogeschool de inhoudelijke kwaliteitscriteria voor haar onderzoek expliciteert.

Nemen van kwaliteitsbevorderende maatregelen

• Neem het stimuleren van Open Access op in het Validatiekader van de VKO.

Prestatiemeting en beoordeling

• Bevorder experimenten bij hogescholen met alternatieve vormen van prestatiemeting. Daarbij gaat het binnen het HBO niet alleen om publicaties in peer-reviewed tijdschriften. Maar waar gaat het wel om? Voer die discussie binnen de HBO-Raad. Het Brancheprotocol Kwaliteitszorg Onderzoek biedt daarvoor al eerste aanknopingspunten. Voer dit gesprek ook in internationaal perspectief.

Kwaliteitszorgsysteem

• Het Brancheprotocol Kwaliteitszorg Onderzoek moet nu in hogescholen worden doorgevoerd. Maar daarmee is de discussie niet klaar. Houd het gesprek over kwaliteitszorg van onderzoek gaande.

Toezicht op kwaliteitszorg

• Dit is de taak van de Validatiecommissie Kwaliteitszorg Onderzoek. Continueer dit initiatief en evalueren de ervaringen regelmatig.

Bevorderen van goed gedrag van de onderzoeker

• Continueer het ingezette beleid op het gebied van de gedragscode onderzoek.

Verbeteren van de randvoorwaarden voor onderzoek

• Ondersteun organisatorisch en financieel de verdere ontwikkeling van de HBO Kennisbank en van de website www.lectoren.nl

Hogescholen

Gebruiken van kwaliteitscriteria

• Voer het het Brancheprotocol Kwaliteitszorg Onderzoek in.
• Maak daarbij, samen met de lectoren, expliciet wat voor soort onderzoek de hogeschool doet en wat daarvoor de kwaliteitscriteria zijn.
• Maak die discussie mogelijk en stimuleer de discussie.
• Hanteer Open Access als een van de kwaliteitscriteria.

Nemen van kwaliteitsbevorderende maatregelen

• Ga met de lectoren het gesprek aan welke kwaliteitsbevorderende maatregelen zij bij het uitvoeren van onderzoek hanteren.
• Geef lectoren de faciliteiten en de ruimte om hier over met elkaar te leren.
• Stimuleer reviews van onderzoek tijdens en aan het eind van onderzoeksprojecten met zowel peers, het beroepenveld als het onderwijs.
• Neem Open Access publiceren op in het HRM beleid
• Stimuleer toekomstige onderzoekers (master studenten) om van een interessante scriptie of notitie een artikel te schrijven waarbij expliciet aandacht wordt besteed aan het kwaliteitsaspect.

Prestatiemeting en beoordeling

• Ontwikkel hierop een eigen visie en methodiek, naast de 6-jaarlijkse beoordeling door externen.
• Meet en beoordeel mede op de omvang van de Open Access publicaties van lectoraten.

Kwaliteitszorgsysteem

• Implementeer een kwaliteitszorgsysteem dat onderzoekers stimuleert om hogere kwaliteit te leveren. Laat hierin het leren centraal staan en niet het 'afrekenen'. Kijk goed naar eventuele verschillen die nodig zijn per onderzoeksdomein.

Bevorderen van goed gedrag van de onderzoeker

• Hanteer de Gedragscode Praktijkgericht Onderzoek voor het HBO.
• Ga met lectoren in gesprek over de ethiek van het onderzoeken. Welk gedrag is gewenst en welk gedrag niet?

Verbeteren van de randvoorwaarden voor onderzoek

• Investeer in de onderzoeksinfrastructuur.
• Onderzoek is een relatief nieuwe opdracht voor hogescholen. De middelen zijn inmiddels ingedaald in lump sum financiering. Dat heeft als gevaar dat onderzoek minder aandacht en middelen krijgt. Beschouw onderzoek als een tweede primair proces en maar zichtbaar wat wordt geïnvesteerd in onderzoek.
• Implementeer de aanbevelingen van de SKO.

Lectoren en onderzoekers

•  Publiceer volgens de principes van Open Access.

Gebruiken van kwaliteitscriteria

• Maak aan de buitenwereld duidelijk aan welke kwaliteitscriteria jouw onderzoek voldoet.
• Geef aan op welke doelgroep het onderzoek zich richt en op welke manier (bijvoorbeeld via welke soort publicaties) de doelgroep toegang kan krijgen tot onderzoeksresultaten.
• Geef in publicaties aan:
  • Wat de relevantie is van de onderzoeksresultaten voor de beroepspraktijk
  • Hoe de beroepspraktijk betrokken is geweest bij de vraagontwikkeling
  • Hoe de beroepspraktijk betrokken is geweest bij de uitvoering van het onderzoek
  • Indien mogelijk: hoe de resultaten in de praktijk worden toegepast

Nemen van kwaliteitsbevorderende maatregelen

• Maak al tijdens het onderzoek gebruik van reviews, zowel door peers als door het beroepenveld.

Bevorderen van goed gedrag van de onderzoeker

• Voer binnen de eigen kenniskring het gesprek over de ethiek van het onderzoeken.
• Participeer actief in het project Gedragscode Onderzoek en Beroepsregister voor lectoren.
• Handhaaf binnen de kenniskring de Gedragscode Onderzoek zodra die van kracht wordt.